Đầu Tư Năng Lượng Tái Tạo: Xu Hướng Các Nước Đang Phát Triển
Đầu tư năng lượng tái tạo tại các nước đang phát triển không còn là xu hướng mà đã trở thành một sự thay đổi chiến lược trong bối cảnh toàn cầu đang hướng đến mục tiêu phát thải ròng bằng không. Các quốc gia đang phát triển, với tiềm năng năng lượng mặt trời và gió dồi dào, đang thu hút sự quan tâm lớn từ các nhà đầu tư. Việc tận dụng những nguồn tài nguyên này không chỉ giúp giảm chi phí năng lượng mà còn tạo ra hàng triệu việc làm và thúc đẩy sự đổi mới công nghệ trong lĩnh vực năng lượng sạch.
Đầu tư năng lượng tái tạo gia tăng ở các nước đang phát triển
Năm 2015 đánh dấu một bước ngoặt trong bức tranh năng lượng tái tạo (NLTT) toàn cầu, khi dòng vốn đầu tư vào các nước đang phát triển chiếm ưu thế, đạt 170 tỷ USD – tương đương 53,6% tổng mức đầu tư toàn cầu. Sự phát triển mạnh mẽ của năng lượng tái tạo tại Trung Quốc, cách mạng năng lượng mặt trời ở Ấn Độ và cam kết của 48 quốc gia đang phát triển hướng tới mục tiêu 100% năng lượng sạch (được đưa ra tại Hội nghị COP22 về biến đổi khí hậu) là những động lực chính thúc đẩy xu hướng này. Đầu tư năng lượng tái tạo tại các nước đang phát triển đang ngày càng trở nên quan trọng, phản ánh sự chuyển dịch mạnh mẽ trong bối cảnh chuyển đổi năng lượng toàn cầu và đóng góp vào bền vững phát triển. năng lượng tái tạo
Theo thống kê, giai đoạn từ 2010 đến 2019, Trung Quốc dẫn đầu lĩnh vực năng lượng tái tạo, chiếm khoảng 31% tổng số vốn đầu tư toàn cầu. Dù chính sách hạn chế hỗ trợ các dự án năng lượng mặt trời vào năm 2018 đã khiến số vốn đầu tư của Trung Quốc cho ngành NLTT giảm hơn 1/3 so với năm 2017, tỷ trọng đầu tư của nước này vẫn đạt 32% (tương đương 91,2 tỷ USD), khẳng định vị thế đầu tư năng lượng hàng đầu.
Các nước đang phát triển khác cũng tăng cường đầu tư vào NLTT, được thúc đẩy bởi nguồn đầu tư nước ngoài trực tiếp (FDI). Trong top 10 điểm đến đầu tư NLTT, có tới 6 quốc gia đang phát triển là: Mexico, Ấn Độ, Chile, Brazil, Việt Nam và Philippines. Việt Nam nổi bật với sự tăng trưởng ấn tượng, với số vốn đầu tư năm 2018 lên tới 5,2 tỷ USD, gấp 9 lần so với năm 2010, cho thấy tiềm năng lớn trong lĩnh vực cơ sở hạ tầng năng lượng và thúc đẩy R&D trong ngành.
Tại Việt Nam, năm 2019, đầu tư NLTT vươn lên đứng vị trí thứ ba chỉ sau công nghệ tài chính và giáo dục
Ưu tiên đầu tư cơ sở hạ tầng và R&D
Xu hướng năng lượng tái tạo hiện nay tập trung vào cơ sở hạ tầng và R&D (nghiên cứu và phát triển), cả ở các nước phát triển và các nước đang phát triển. Đặc biệt, các nước châu Âu đang đi đầu trong việc xây dựng cơ sở hạ tầng năng lượng sạch. Năm 2019, các nước thành viên EU đã thông qua đề xuất đầu tư 873 triệu euro cho các dự án lớn về cơ sở hạ tầng năng lượng sạch, thể hiện cam kết mạnh mẽ về năng lượng sạch và dự án năng lượng tái tạo. Việc đầu tư năng lượng tái tạo tại các nước đang phát triển đang trở thành một ưu tiên chiến lược, thúc đẩy năng lượng tái tạo và bền vững.
Trong số 17 dự án được EU lựa chọn tài trợ, có 8 dự án thuộc lĩnh vực điện với tổng mức đầu tư lên tới 680 triệu euro, góp phần vào sự phát triển của cơ sở hạ tầng năng lượng sạch. Tại châu Á, nhiều quốc gia cũng đang nỗ lực xây dựng cơ sở hạ tầng để phục vụ quá trình chuyển đổi năng lượng sang sử dụng năng lượng sạch. Trung Quốc nổi bật với số lượng lớn vườn ươm doanh nghiệp, trong đó gần 1/3 tập trung vào năng lượng tái tạo với các dự án quy mô lớn, đóng vai trò quan trọng trong cách mạng năng lượng. Các quốc gia khác như Ấn Độ, Hàn Quốc, UAE… cũng đang đẩy mạnh phát triển các dự án điện mặt trời và điện gió, thúc đẩy bền vững và đầu tư năng lượng.
Ngày càng nhiều dự án NLTT quy mô lớn được xây dựng và vận hành, thúc đẩy chuyển đổi năng lượng tại các nước đang phát triển như Trung Quốc, Ấn Độ và Việt Nam.
Bên cạnh việc phát triển cơ sở hạ tầng, chi tiêu cho R&D cũng chiếm tỷ trọng lớn và được các quốc gia, doanh nghiệp khuyến khích nhằm giảm chi phí năng lượng tái tạo, tăng tính cạnh tranh về giá so với các nguồn năng lượng truyền thống và cải thiện hiệu suất của năng lượng tái tạo, đóng góp vào sự bền vững.
Trong giai đoạn 2010-2019, tổng vốn đầu tư vào R&D của ngành đã tăng gấp đôi so với thập kỷ trước, thể hiện sự quan tâm đặc biệt đến cách mạng năng lượng. Trong đó, vốn từ doanh nghiệp tư nhân đạt 51 tỷ USD, còn vốn từ chính phủ là 50 tỷ USD, cho thấy sự thay đổi trong nguồn tài trợ R&D, từ chính phủ sang khu vực tư nhân, thúc đẩy sự đầu tư năng lượng.
Có thể thấy, đầu tư năng lượng tái tạo trên toàn thế giới đang là xu hướng toàn cầu và được ngày càng nhiều quốc gia quan tâm, đặc biệt ở các nước đang phát triển như Việt Nam, Ấn Độ và Trung Quốc. Khi các nước đang phát triển bước vào “cuộc đua” năng lượng sạch với những bước đi vững chắc, việc chuyển đổi từ năng lượng truyền thống sang sử dụng năng lượng tái tạo là hoàn toàn khả thi và sẽ trở thành hiện thực trong tương lai gần, góp phần vào chuyển đổi năng lượng và bền vững.
Thông tin và số liệu tham khảo từ Tạp chí Thị trường Tài chính Tiền tệ
Nguồn: Vũ Phong Energy Group






